Vrijwel dagelijks ontvang ik berichten van fellow-ACL’ers met ieder hun eigen verhaal. Een voorste kruisbandrevalidatie is niet alleen fysiek zwaar, maar heeft ook een grote mentale impact. Het werd tijd om een blog te schrijven, een persoonlijke boodschap aan alle kruisbandrevalidanten, om een hart onder de riem te steken. Bij deze.
Je bent niet alleen tijdens een voorste kruisbandrevalidatie
Weet dat je er niet alleen voor staat. Er zijn veel meer mensen die precies weten hoe dit voelt. Die begrijpen waarom het soms zwaar is, ook als het ‘goed gaat’. Je bent onderdeel van een groep die deels onzichtbaar is, maar wel bestaat.
Deze blog is voor jou, omdat jij een voorste kruisbandrevalidatie doormaakt en omdat dat waarschijnlijk betekent dat je leven er op dit moment anders uitziet dan je had gedacht. Omdat jij niet meer vanzelfsprekend onderdeel bent van je team, niet meer wekelijks dat vaste ritme hebt van trainen en wedstrijden, en omdat je misschien merkt dat je er wel nog bij bent, maar tegelijkertijd ook niet meer helemaal. Een voorste kruisbandrevalidatie haalt je niet alleen fysiek uit de sport, maar ook uit een context waarin je jezelf herkende.
Mentale uitdagingen tijdens een kruisbandrevalidatie
We kennen de fysieke vereisten om een revalidatie te laten slagen allemaal wel. Daar zijn gewoon protocollen voor die je stap voor stap doorloopt. Wat vaak onderschat wordt, is hoeveel mentale veerkracht er in dit traject nodig is. Niet alleen in de eerste fase na de operatie waarin je fysiek beperkt bent, maar juist ook later, wanneer de revalidatie voortduurt en het dagelijkse leven ondertussen gewoon doorgaat.
Er spelen emoties op. Die horen erbij. Misschien ben je verdrietig, omdat je iets kwijt bent geraakt. Niet alleen je sport, maar ook je bewegingsvrijheid en vertrouwen in je eigen lichaam. Of voel je angst, dat het nooit meer wordt zoals het was. Dat terugkeren naar sporten op je oude niveau niet vanzelfsprekend is.
Onzekerheid, boosheid en vergelijken met anderen
Er kan onzekerheid zijn, omdat je meer last krijgt of omdat oefeningen niet gaan zoals je wil. Of omdat je je afvraagt of het normaal is wat je voelt. Of omdat je twee stappen vooruit zet en weer een terug. Of je krijgt tegenslagen te verwerken en dat frustreert je mateloos. Revalideren is niet lineair, hell, ik ondervind het aan den lijve. Onzekerheid en frustraties kunnen zich ook voeden door jezelf te vergelijken met een mederevalidant, die bijvoorbeeld al aan het hardlopen is, terwijl jij in dezelfde periode bent geopereerd en jij het nog niet mag. Dat vergelijken is heel menselijk, maar stop ermee. Het helpt je niet verder. Jij volgt je eigen tempo.
Boosheid is ook een veel gehoorde emotie, omdat de revalidatie zoveel tijd in beslag neemt en je niets liever wil dan stappen maken, terwijl iedereen om je heen doorgaat met het gewone leven. Je lijf laat zich niet dwingen. Misschien is er wel wat schuldgevoel, omdat je baalt of omdat je het soms even niet meer ziet zitten terwijl je vindt dat je dankbaar moet zijn. Het is toch ‘maar’ een knie?
Mentale vermoeidheid en onbegrip van de buitenwereld
Daarbovenop kan mentale vermoeidheid ontstaan. Dit traject stopt niet zodra je klaar bent met trainen. Het is er altijd, 24/7. Je revalideert naast alles wat het leven verder van je vraagt: je werk of je studie, je gezin, sociale afspraken. Je houdt veel ballen in de lucht en bent een master in jongleren, vaak zonder dat iemand dat echt ziet.
Misschien voel je onbegrip vanuit de buitenwereld, omdat zij zien dat je een aantal weken na de operatie alweer kan lopen en aan het trainen bent. Dan gaat het toch goed met je? Het is toch maar een kwestie van tijd? Dat onbegrip is vaak een kwestie van onwetendheid, maar het kan je wel een eenzaam gevoel geven. Alleen degenen die echt door deze revalidatie heen zijn gegaan, zullen je kunnen begrijpen. Daarom is het ook fijn om in een groep te trainen met gelijkgestemden.
Al het bovenstaande hoort erbij. Het zegt niets over jouw inzet of jouw eindpunt. Emoties horen stuk voor stuk bij een proces dat veel van je vraagt.
Rol van de fysiotherapeut tijdens voorste kruisbandrevalidatie
Een goede fysiotherapeut speelt een belangrijke rol in dit traject. Je ziet hem of haar waarschijnlijk vaker dan je eigen vrienden. Je bouwt een band op. Een goede fysio ziet wanneer het vertrouwen wankelt, wanneer de vermoeidheid toeneemt of als je niet lekker in je vel zit. Een goede fysio begrijpt ook dat een voorste kruisbandrevalidatie nooit alleen fysiek is. Dat herstel niet alleen zit in fysieke kracht, maar ook in vertrouwen, veiligheid en mentale rust. Dat er dagen zijn waarop het niet lukt, en dat die dagen er mogen zijn. Op zulke momenten ga je iets anders doen dan alleen maar pushen in iets wat niet gaat. Dan praat je. Of dan zoek je samen naar bewegingen waar je weer plezier uit haalt, zodat je voelt waar je het voor doet. Zoals Eric dat met mij deed voor mijn laatste operatie, door er een bal bij te pakken en oefeningen te doen waar ik weer even blij van werd.
Voor als je revalidatie nu zwaar is
Als je dit leest op een moment waarop het vertrouwen ver te zoeken is, weet dan dat dat niet betekent dat je faalt. Het betekent dat je midden in een proces zit van ups en downs, twijfel en hoop en momenten van stilstand en vooruitgang. Blijf doen wat je kunt, samen met de mensen die je ondersteunen. Herinner jezelf eraan dat dit traject meer van je vraagt dan alleen fysieke inzet. Dat het oké is als het soms zwaar voelt. Of dat het gewoon even helemaal kut is. Dat mag. Maar je blijft gaan. Je geeft niet op en je doet je oefeningen consistent. Je neemt je verantwoordelijkheid en toont inzet en veerkracht. Wees trots op jezelf en de weg die je bewandelt.
Er komt een moment waarop je niet alleen terugkijkt op hoe uitdagend en soms zwaar dit was, maar ook op hoe sterk je bent geweest. Misschien sta je op een dag daar waar je nu alleen nog maar over durft te dromen. Of misschien sta je niet precies daar waar je wilde staan, maar wel op een plek die je zelf hebt opgebouwd. Blijf geloven. Visualiseer. Je komt er wel!
